Hava değişimi ve ağrılar

Hava sıcaklığı birden arttığında ya da azaldığında eklem, bel ve boyun bölgenizde ağrılar oluşuyor, migren ağrınız tutuyor- sa dikkat!  

Porf. Dr. Nurettin Lüleci

Bazı insanların “dizlerim sızlıyor,  yağmur yağabilir” gibi ifadeler kullandıkları bilinmektedir. Gün içerisinde gelişen hava koşullarının bu ifadeleri doğrular nitelikte olduğuna sıkça şahit olmuşuzdur. Bir çok bilim adamı eklem ağrıları ile havadaki basınç değişikliklerinin eklem ağrıları migren, astım gibi rahatsızlıklarımızın artıp artmayacağı konusunda araştırma yapmaktadırlar. Kronik eklem şikayetleri yaşayan insanların 2/3'sinde hava değişikliğine göre ağrılarının arttığı ya da azaldığını ifade etmektedirler. 

BULUTLU VE YAĞIŞLI GÜNLER

Migren hastalarının yüzde 75’i hava değişiklikleri ile ağrıları arasında bir bağ olduğunu düşünmektedirler. Bazı migren hastaları özellikle nemli ve sıcak havalarda , bulutlu ve yağışlı günlerde  baş ağrılarının arttığından yakınmaktadırlar. Boston Çocuk Hastanesinden Dr. Patricia Prince  2004 yılında bir çalışma yayınladı. Bu çalışmada, iki yıl boyunca 77 migren hastasına ağrılarının ne zaman azalıp arttığını not etmelerini istedi. Daha sonra bu hasta verilerinin Ulusal Hava Durumu Servisi tarafından tutulan kayıtlarla karşılaştırdı. Çalışmaya katılanların yaklaşık yarısında hava değişiklikleri ile ortaya çıkan migren ağrısı yaşadıklarını ortaya koydu. 

NEDENİ BASINÇ DEĞİŞİKLİĞİ 

Sıcaklık ve nemi etkileyen barometrik basınç değişiklikleri beyinde basınç artışına neden olduğu ve beyinde ağrı kesici yolakların ağrıların dindirilmesi konusunda yetersiz kaldığını düşündürmektedir. Yinede hava değişiklikleri migreni nasıl tetiklediği konusu gizemini korumakta bu konuya ilişkin yeni çalışmaların yapılması gerekmektedir. Bunun önemi migren hastalarını tedavi ederken standart bir tedavi protokolü uygulamayıp her bir migren hastasını hava değişikliklerindeki durumunu bilerek tedaviyi ona göre planlamaları açısından önemlidir. 

YAĞMUR VE EKLEM AĞRILARI 

Havadaki barometrik basınç değişimleri eklem ağrılarını tetiklediği bilinmektedir. 2007’de Boston’da yapılan bir araştırmada hava sıcaklığının her 10 derece düşmesinin romatizmal ağrılarda (artrit) artan bir artış oluşturduğunu dolayısıyla barometrik (hava) basıncındaki değişikliklerin ağrıyı tetiklediğini göstermişlerdir. 

SİNİRLERE BASKI

Her eklemin içerisinde basınca hassas sinir uçları mevcuttur. Özellikle nemli, soğuk ve yağışlı havalarda eklem içerisindeki sıvılar ve oluşumların doğası kısmen değişmekte ve yoğunlaşmaktadırlar. Böylece eklem içerisinde oluşan basınç orada bulunan ince ağrı sinirlerine baskı yapıp ağrılar oluşmaktadır. 

Kirli hava ve rüzgar

Hava değişimi ağrı dışında hangi rahatsızlıklara sebep olur?

- Hava değişiklikleri ve Astım: Radyo anonslarında sık sık kirli havalarda yaşlıların ve astımı olanların dışarı çıkmamaları ve uyarıları yapıla gelmektedir. Atlanta bölgesinde 41 hastanenin 12 yıllık kayıtları iklim bilimciler ve Epidemiyologlar tarafından incelenmiş özellikle fırtınalı havalardan sonra astım hastalarının hastaneye müracaatlarında ciddi artışlar olduğunu tespit etmişlerdir. 

Migreni tetikliyor

Bunun açıklaması olarak yağmurun havadaki polen tanelerini patlatarak solunması daha kolay hale getirdiğini diğer taraftan yıldırım, şimşek çakması gibi olayların havadaki kirleticileri astım tetikleyicilerine çevirdikleri ve böylece kimyasal reaksiyonlara neden olduklarını düşündürmektedirler. Böylece sıcak hava ve mevsim değişikliklerinin astım ve alerji ataklarını arttırdığı burada hava kirlenmesinin önemli bir faktör olduğunu düşünmektedirler. Diğer yandan alerjisi olan insanlarda polen yoğun havaların baş ağrısını tetiklediği bilinmektedir.  

KAN ŞEKERİ KONTROLÜ

Hava değişikliklerinin diğer etkileri: Normal hava sıcaklığında ciddi düşüşler olursa kalp gizli riski artmaktadır, tansiyon yükselmekte ve kanda pıhtılaşma sorunları çıkmaktadır.  n Bağışıklık sistemi iyi olmayanlar soğuk havalarda daha sık viral hastalıklara yakalanmaktadırlar.  n  Havadaki barometrik basınç düşüşleri sinüziti olanların şikayetlerinde artış olmaktadır.  n Soğuk havalarda şeker hastalarının kan şekeri kontrolü daha zor olmaktadır.  n Sıcak ve nemli hava akciğerinde sorun olan insanlarda solunum güçlüğü çekmelerinde neden olabilir. Hava kirliliği ise bu durumu daha da ağırlaştırabilir. 

STRES ORANINI ARTIRIYOR

Bahar sonu ve yaz başında suça eğilim artmaktadır.  n Sonuçta ani hava değişimlerinin özellikle yağmurlu ve soğuk havaların sağlığımız üzerine ciddi etkiler oluşturduğu ortaya çıkmaktadır. Mevsimlere göre giyim kuşama göre hareket etmek, kirli havalardan uzak durmak, soğuk havalarda: eklemlerimizi korumak, iyi giyinmek ve sıcak tutmak, sıcak havalarda: giyimimizi ona göre ayarlamak, serin yerlerde bulunmak, bol sıvı almak, ince giyinmek sağlığımız açısından önem arzetmektedir. 

SİZ SORUN DOKTORUNUZ CEVAPLASIN

Bundan böyle her hafta soru cevap köşemiz olacak. Prof. Dr. Nurettin Lüleci'ye sorularınızı gönderirseniz yanıtlarını burada bulacaksınız. Sorularınızı nluleci@gmail.com adresine gönderebilirsiniz. Özellikle geçmeyen ağrılarınız, bel, boyun fıtıkları, bel, diz, omuz, kalça ağrıları ve kireçlenmeler, baş ağrıları, kanser ağrıları ve ozon tedavileri hakkında sorularınızı bekliyoruz. Daha önce soru soran hastalarımızın cevaplarını bu hafta yayınlıyoruz. 

1- Bel Fıtığı (Hüseyin Algül’ün sorusu yaş: 29)

- 20 gün önce evde çekyatı çekerken belimde ani bir ağrı oluştu. Bu ağrı sonra sağ bacağıma vurmaya başladı ağrı kesici kullandım geçmedi. MR çekildi. L4-5’te patlamamış fıtığım varmış.11 gündür fizik tedavi görüyor, ilaç kullanıyorum ama geçmedi. Ne yapabiliriz? 

- Cevap:  MR’larınızı görmeden ve sizi muayne etmeden sağlıklı bir cevap vermek mümkün değil, ama biz böyle durumlarda görüntüleme eşliğinde fıtığın içerisine ozon gazı verilmesi  sıkışmış sinirinizin köküne ilaç kokteyli verilmesi ağrılarınızın geçmesine ve 1 hafta ile 1 ay arasında fıtığınızın iyileşmesine neden olabilir. 

2- Trigeminal nevralji  (Şaziye Küçükbakır yaş: 33)

Annem 67 yaşında ve 5-6 yıldır şiddetli çene ağrıları çekiyor bıçak saplanır tarzda ağrılar bazen konuşmasına bile engel oluyor. Diş hekimi bizi Nöroloji doktoruna gönderdi. Doktor bu ağrının trigeminal nevralji denen bir sinir ağrısı olduğunu söyledi. Ve bize tegratol diye bir ilaç verdi. 4 yıldır annemin şiddetli ağrıları oluyor. 

- Cevap: Biz böyle bir durumda radyofrekans tedavisi uyguluyoruz. Görüntüleme cihazları eşliğinde üstteki dişlerin hemen yanından ekranda görünen sinirlerin çıktığı alana bir elektrot yerleştiriyoruz ve sinirlere uyarı veriyoruz. Hastalar yaklaşık 1.5 ile 4-5 yıl arasında rahatlıyor.