YAZARLAR

Çocuklarda dişlenme 

Süt dişleri genellikle bebek altı aylıkken çıkmaya başlar. Yaklaşık olarak 3 yaşında iken süt dişlerinin sürmesi tamamlanır. Bu dönemde ağızda 20 süt dişi bulunmaktadır. Süt dişleri yapısal farklılıklarından dolayı aşınmaya ve çürüğe daha yatkındır. 

6 yaşına gelindiğinde süt dişleri yerlerini daimi dişlere bırakmaya başlarlar. Bu durum ortalama 13 yaşına kadar devam eder. Ağızda hem süt dişlerinin hem de daimi dişlerin yer aldığı 6-13 yaş arası bu dönem karışık dişlenme dönemi olarak adlandırılır. Bu dönemde süt dişlerindeki mevcut çürükler, yeni süren daimi dişlerin sağlığını da olumsuz etkiler. 

Çocuk dişlerindeki tedavi yöntemleri: süt dişlerinde ve daimi dişlerde bulunan diş çürüklerinin tedavileri, ağız-diş sağlığının idamesi için uygun görülen koruyucu diş hekimliği uygulamaları,  ağız-diş-çene bölgesinde meydana gelen travma olgularının acil müdahaleleri, bebek, çocuk ya da adölesanlarda ortaya çıkabilecek ağız hastalıklarının teşhis ve tedavileri, genel anestezi ya da sedasyon altında yapılan diş tedavileridir.  

Süt dişlerinde tedavi: 

Süt dişlerindeki mevcut çürükler; dolgu, amputasyon, kanal tedavisi ve diş çekimi gibi işlemler ile tedavi edilir. Süt dişlerinde yapılan uygun tedaviler daimi dişleri etkilemez. Ama tedavi edilmemiş süt dişlerinde bulunan çürükler ve oluşabilecek iltihabi durumlar daimi dişleri olumsuz etkiler. 

Koruyucu Diş Hekimliği: 

Diş çürüklerinin tedavi edilmesinin yanısıra yapılan tedaviler ile elde edilen ağız-diş sağlığının idamesi de çok önemlidir. Bu durum diş fırçalama alışkanlığının çocuğa kazandırılması, şekerli ara-öğün sayısının azaltılması, diş hekiminin gerekli gördüğü durumlarda özel ağız bakım ürünlerinin kullanılması ve koruyucu diş hekimliği uygulamalarının profesyonel olarak yapılması ile sağlanabilir. Çürük riski yüksek çocukların yanısıra çürük oluşumunun engellenebilmesi için çürüksüz çocuklarda da fissür örtücüler ve topikal fluor uygulamaları gibi koruyucu diş hekimliği tedavileri faydalı ve gereklidir. 

Genel anestezi ve sedasyon altında diş tedavileri: 

Sistemik ya da zihinsel herhangi bir problemi bulunan ve yapılması gereken diş tedavileri sırasında yeterli uyumu gösteremeyen çocuklar için genel anestezi ya da sedasyon altında gerekli diş tedavilerinin yapılması mümkündür. Bebeklerde ilk diş yaklaşık 6.ayda sürmeye başlar.Bununla birlikte diş sürmesinde çoğu zaman gecikmeler veya erken diş sürmesi gözlenebilir.Dişlerin geç sürmesi genellikle genetik yatkınlıkla ilişkilidir; ancak diş sürmesini geciktiren sistemik hastalıklar da göz ardı edilmemelidir.Bu hastalıklar, büyüme ve gelişimi genel olarak engelleyen tiroit,paratiroit ve büyüme hormonu eksiklikleridir. Yenidoğan da diş tomurcukları vardır. Doğumda tüm süt dişlerinin tomurcukları(jerm)ve birinci kalıcı büyük azı (altı yaş dişinin)tümsekçikleri oluşmuştur. 

4-8 ay arası sürecek dişler: 

Üst kesiciler bölgesinde hafif kabartı varsa bu bölgeler üst sağ ve sol yan kesici dişlerin sürmekte olduğunu gösterir.Alt ve üst orta kesiciler sürmüştür. Sürme sırası, önce üst orta kesiciler, sonra üst yan kesiciler, daha sonra alt yan kesiciler şeklindedir. 

8-11 aylar arası sürecek dişler: 

Tüm alt ve üst orta ve yan kesici dişler sürmüştür. 

11-15 ay arası sürecek dişler: 

Tüm alt ve üst orta yan kesici dişler sürmüştür.Üst yan süt kesiciler alt yan süt kesicilerden 12 ay önce sürer.Daha sonra birinci süt azıları sürmeye başlar. 

15-21 ay arasında sürecek dişler: 

Çocuk 18 aylık olunca süt köpek dişleri sürmeye başlar. 

Bir buçuk – iki buçuk yaş arasında sürecek dişler: 

Alt ve üst çene ikinci süt azıları da sürmüştür.Süt dişlerin kök kireçlenmesi taçlarının sürmesinden bir yıl sonra tamamlanır. Kalıcı birinci büyük azı dişi altı yaşında sürer. Altı yaş dişi, 6 yaşında mevcut süt dişlerinin arkasından sürer. Çocuklar ve anne-babalar altı yaş dişlerini süt dişleri ile karıştırırlar. Bu dişlerin tam sürmeden önce sadece çiğneyici yüzü aylarca olduğu yerde sürmeden kalabilir.Gıda birikintileri çürüğe neden olur. Bazen de diş eti iltihabıoluşur. 

Çocuklarda diş sürerken görülen belirtiler nelerdir? 

Süt dişlerinin sürmesi esnasında bebeklerde genel ve bölgesel olarak birtakım değişiklikler gözlenir. Bunlar iştahsızlık, kilo kaybı, diyare, huzursuzluk, salya akışında artış, diş eti bölgesinde kaşınma ve kızarıklıktır. Bu bulguların giderilmesine yönelik bir tedavi yöntemi yoktur.Bununla birlikte,bebeğin rahatça beslenebilmesi ve ağrısının giderilmesi amacıyla diş jeli haricen kullanılabilir.Ayrıca kaşıntıyı gidermek içinbazı şuruplar kullanılabilir. 

Diş hekimini ilk ziyaret ne zaman olmalıdır? 

Çocuklar,diş hekimine ilk diş sürmesinden sonra kontrol amaçlı götürülmelidir.Bundan sonra her 6 ayda bir kontrol amacıyla diş hekimi ziyareti tekrar edilmelidir.

Diş Hekimi İlker Erdoğan Diğer Yazıları