• Bist 100
    95287.4
  • Dolar
    5,9058
  • Euro
    6,5071
  • Altın
    283,8070
İstanbul
15 / 23
0530 708 54 54
0530 708 54 54
SON DAKİKA

YAZARLAR

Tuz, kalp için yararlı mı? Zararlı mı?

İçimizde tuzu sevmeyen sanırım yoktur. Her türlü yiyeceğe konulduğunda lezzet veren tuz, masallarda kralın en küçük kızını babasını tuz kadar sevdiğini söylemeye itecek kadar sevilir. Aslında tuz içerdiği yüzde 40 sodyum ve yüzde 60 klorür iyonlarından meydana gelmektedir. Şimdiye dek yapılan çalışmalarda aşırı miktarda sodyum alımı ile yüksek tansiyonun gelişebileceği gösterilmiştir. Bu nedenle en büyük sodyum kaynaklarından birisi olan tuz tüketiminin azaltılması gerekliliği bilimsel çevrelerce kabul edilmiştir. 

KALP VE BÖBREK YETMEZLİĞİ SORUNU OLMASA DAHİ!

Günlük tuz tüketiminin 6 gramı, sodyum tüketiminin de 2,5 gramı geçmemesi gerektiği birçok ülkenin sağlık politikalarında yerini almıştır. Tuz kısıtlaması ile kan basıncında sağlanacak düşmenin her türlü kalp damar hastalıklarını azaltacağı düşünülmektedir. Çünkü yüksek tansiyonun ilaçla tedavisi ile felç geçirme riskinde yüzde 35-40, kalp krizi geçirme riskinde yüzde 20-25, kalp yetmezliği gelişim riskinde de yüzde 50’den fazla azalma sağlanabilmektedir. Böylece yüksek tansiyonu, kalp yetmezliği, böbrek yetmezliği vb. herhangi bir hastalığı olmayan normal insanlarda da günlük tuz kısıtlaması önerilmiş hatta İngiltere ve Amerika’nın başını çektiği ülkelerde bu durum halka açık restoranlarda tuzluk kullanılmasının yasaklanmasına dek gitmiştir. 

KÜÇÜK BİR KISITLAMA YÜKSEK TANSİYONDA ETKİLİ

Gerçektende tuz kısıtlaması ile yüksek tansiyonu olanlarda kan basıncında belirgin düşüşler sağlanabilirken normal tansiyonu olanlarda kan basıncındaki azalma minimaldir. Böylece kan basıncında belirgin bir düşme sağlanamayan kişilerde tuz kısıtlamasının gerekliliği sorgulanmaya başlamış ve bu yıl içinde bu kişilerde tuz kısıtlamasının yarardan çok zarar getirebileceğini bildiren dördüncü çalışma yayınlanmıştır. Dokuz Kasım 2011’de Journal of Hypertension adlı dergide Danimarkalı araştırıcılar tarafından yayınlana bir meta-analizde; sodyum kısıtlaması ile beyaz ırktan normal bireylerin kan basıncında yaklaşık yüzde 1 oranında, yüksek tansiyon hastalarında ise yüzde 3,5 oranında bir azalma sağlanabildiği gösterilmiştir. 

KAN BASINCINDAKİ DÜŞÜŞ BELİRGİN OLABİLİR

Zencilerde ve Asyalılar’da ise kan basıncındaki düşme daha belirgindir. Buna karşın az sodyum tüketen normal insanların uzun süreli takiplerinde total kolesterol oranlarında yüzde 2,5, trigliserid oranlarında yüzde 7 oranında yükselme saptanmıştır. Bunun yanında bu kişilerin kanlarında renin, aldosteron, adrenalin ve noradrenalin seviyelerinde belirgin artış tespit edilmiştir. Tüm bu hormonal değer artışlarının tuz kısıtlmasıyla beyaz ırkta görülen minimal kan basıncındaki düşmenin sağlayacağı faydanın çok ötesinde bir zarara yol açabileceği, kalp damar hastalıklarını tetikleyebileceği ileri sürülmektedir. Bu ve benzer çalışmalar nedeni ile Amerikan Gıda ve İlaç Birliği (FDA) Kasım ayı sonunda tamamlanacak ve genel halkın tuz tüketilmesi ile ilgili politikaların gözden geçirileceği bir toplantı planlamaktadır. Bu toplantının sonuçlarının değerlendirilmesi bu açıdan önem kazanmaktadır. 

Prof. Dr. Nuri Kurtoğlu Diğer Yazıları